İçeriğe geç

E-imza sözlüğü

Belgeleri online imzalarken karşılaştığınız terimler, sade Türkçeyle açıklandı.

Basit elektronik imza

Basit elektronik imza, nitelikli sertifikaya dayanmayan her türlü elektronik imzadır: çizilmiş ya da yazılmış imza, tıklamayla onay veya denetim kayıtlı bir e-imza platformunda atılan imza.

Belge özeti (hash)

Belge özeti (hash), bir dosyanın içeriğinden SHA-256 gibi bir algoritmayla hesaplanan ve dosyada tek bir bayt değişse bile tamamen farklı çıkan sabit uzunlukta bir parmak izidir.

Denetim kaydı

Denetim kaydı, bir belgenin imza sürecindeki her olayın (gönderim, açılma, imza, tamamlanma) zaman damgası, IP adresi ve cihaz bilgisiyle sırayla kaydedildiği günlüktür.

Dijital imza

Dijital imza, açık anahtarlı şifreleme (PKI) kullanılarak bir belgeye eklenen ve belgenin kimden geldiğini ve değişmediğini matematiksel olarak doğrulayan teknik imzadır.

eIDAS

eIDAS, Avrupa Birliği'nde elektronik kimlik ve güven hizmetlerini düzenleyen 910/2014 sayılı Tüzük'tür; basit, gelişmiş ve nitelikli elektronik imzayı tanımlar ve tüm üye devletlerde doğrudan uygulanır.

Elektronik imza

Elektronik imza, bir belgeye elektronik ortamda verilen ve imzalayana bağlanan her türlü onaydır: çizilmiş ya da yazılmış bir imza, bir “İmzala” düğmesi veya nitelikli sertifikaya dayanan bir e-imza.

Gelişmiş elektronik imza

Gelişmiş elektronik imza (AES), eIDAS'ta tanımlanan; imzalayana özgü olarak bağlı, onu tanımlayabilen, onun tek kontrolündeki verilerle oluşturulan ve sonradan yapılan değişiklikleri gösteren elektronik imzadır.

Islak imza

Islak imza, kişinin kâğıt üzerine kalemle, kendi el yazısıyla attığı geleneksel imzadır; Türk hukukunda yazılı şekil için esas alınan imza türüdür.

Nitelikli elektronik imza

Nitelikli elektronik imza (QES), nitelikli bir imza oluşturma cihazıyla oluşturulan ve nitelikli sertifikaya dayanan gelişmiş imzadır; AB'de el yazısı imzayla eşdeğerdir. Türkiye'deki karşılığı güvenli elektronik imzadır.

Tamamlanma sertifikası

Tamamlanma sertifikası, imzalı belgenin sonuna eklenen ve kimin, ne zaman, hangi IP adresi ve cihazdan imzaladığını ve belgenin parmak izini özetleyen sayfadır.

Türkçede e-imza terimleri neden karışıyor?

Türkiye'de “e-imza” kelimesi hem genel olarak elektronik imzayı hem de özel olarak 5070 sayılı Kanun'daki güvenli elektronik imzayı anlatmak için kullanılıyor. Buna bir de AB'nin eIDAS terimleri (basit, gelişmiş, nitelikli) ve gündelik dildeki “dijital imza” ekleniyor. Sonuç: aynı kelimeyi kullanan iki kişi bambaşka şeylerden bahsedebiliyor.

Bu sözlükte her terimi hukuki anlamıyla ve pratikte ne işe yaradığıyla açıklıyoruz. Bizim görüşümüz: bir e-imza aracı seçerken sorulacak ilk soru “hangi tür imza?” olmalı; cevabı bilmek, yanlış işte yanlış aracı kullanmanın önüne geçer.

En çok karıştırılan üç terim

Güvenli elektronik imza, Türk hukukunda ıslak imzaya eşit olan tek elektronik imzadır; AB'deki nitelikli elektronik imzanın (QES) karşılığıdır. Basit elektronik imza, sertifika gerektirmeyen her türlü elektronik onaydır. Dijital imza ise teknik bir terimdir: kriptografik anahtarla yapılan imzayı anlatır ve güvenli e-imza da teknik olarak bir dijital imzadır.